Biologiya va kimyo yo‘nalishi bo‘yicha 90 talik blok test savollari | BMBA 2025

BILIM VA MALAKALARNI BAHOLASH
AGENTLIGI
Bilimingga ishon va muvaffaqiyatga erish!
14 - (1 - 1) – 10009


KITOB RAQAMI: 8030875 TIP: 1210



TEST TOPSHIRIQLARI
KITOBI

Test topshiriqlari 1-30 topshiriqlar Majburiy fanlar
kitobi raqami 31-60 topshiriqlar Biologiya
8 0 3 0 8 7 5 61-90 topshiriqlar Kimyo
1 1 1 1 1 1 1
2 2 2 2 2 2 2
3 3 3 3 3 3 3
4 4 4 4 4 4 4
5 5 5 5 5 5 5
6 6 6 6 6 6 6
7 7 7 7 7 7 7
8 8 8 8 8 8 8
9 9 9 9 9 9 9
0 0 0 0 0 0 0




ABITURIYENT DIQQATIGA!
Familiyangiz:
1. Har bir majburiy fandan 10 tadan,
mutaxassislik fanlaridan 30 tadan test
topshirig‘i mavjudligini tekshiring. Ismingiz:

2. Nuqsonlar aniqlanganda darhol guruh
Otangizning ismi:
nazoratchisiga ma’lum qiling.
3. Ushbu kitob raqamini javoblar varaqasiga
.........................................
ko‘chiring.
Imzo
4. Kitob muqovasiga o‘zingiz haqingizdagi
ma’lumotlarni yozing va imzo Yuqoridagi ma’lumotlar qayd etilmagan yoki
qo‘ying. kitobga shikast yetkazilgan hollarda e’tirozlar ko‘rib
chiqilmaydi.
5. Ushbu kitob guruh nazoratchisiga
topshirilishi shart. Test topshiriqlari kitobi talabgorning bilimini
baholash uchun asos hisoblanmaydi.



Bilim va malakalarni baholash agentligi 
c 2024
 Majburiy fanlar(8030875) T-1210

MAJBURIY FANLAR

ONA TILI 7. Qaysi gapda tinish belgisi bilan bog‘liq xatolik
mavjud emas?
1. Qaysi javobda paronim jufti yo‘q so‘z berilgan?
A) bod B) shoh C) ranj D) afzal A) Yaxshi kishi yomonlikka ham yaxshilik bilan
javob qaytaradi − lekin yomon kishi
2. Qaysi gapda chiziqcha bilan yozish imlosiga oid yaxshilikka ham yomonlik bilan javob qilishi
xatolik mavjud? mumkin.
B) Kishi o‘z ilmiga amal qilishi lozim chunki,




5
A) Yildan-yilga mintaqamizda
yog‘ingarchilikning kamayishi kuzatilmoqda. odobsiz olim − mevasiz daraxtdir.
B) XX asrning boshlarida yaratilgan bu C) Senga eng yaxshi maslahat shu;
asarlarda zulm, erksizlik qoralangan. mutakabbirlik bilan yuzingni teskari burma,
va shon-shuhrating bilan faxrlanma.
C) Ipakdan tayyorlangan kiyim-kechaklar




87
salomatlik uchun foydali. D) Asqad Muxtorning “Chinor” romani nufuzli
mukofotga sazovor bo‘lgan.
D) Matnni so‘zma-so‘z tarjima qilmang,
ma’nosiga diqqat qiling. 8. Qaysi gapda hisob so‘z ishtirok etgan?

3. Indamay konduktorning yoni... o‘tib oldim. A) U ikkita idishda allaqanday suyuqlik olib
Ushbu gapda ko‘p nuqtalar o‘rniga qaysi keldi.
kelishik qo‘shimchasini qo‘llash uslubiy
B) Har uchala mehmon: "Bizni kechiring", −
jihatdan to‘g‘ri sanaladi?
deyishibdi.
A) qaratqich kelishigi B) jo‘nalish kelishigi
C) tushum kelishigi D) o‘rin-payt kelishigi C) Hotamjon bitta oyog‘ini qimirlata olmay
30
qiynalardi.
4. Qaysi gapda imloviy xatolik mavjud emas?
D) Bobom bog‘dagi o‘riklardan o‘n xalta
A) To‘pni unga qarata otkan edim, ammo yetib turshak tayyorladi.
bormadi. 9. Qaysi gapdagi ajratib ko‘rsatilgan so‘z uslubiy
jihatdan noto‘g‘ri qo‘llangan?
B) Dadam uyimizda sayroqi qush asrashni
yoqtirardi.
A) Ota-bobolarimiz yoshligimizdanoq halollik
C) Bu holat uzoqga bormaydi, bilib qo‘ying. haqidagi tushunchalarni ongimizga
D) Anjumanda mashhur shoirning ishtiroki singdirishga uringanlar.
bizga quvonch baxsh etti. B) Bunday fidokor ajdodlarimiz ruhi qalbimizda
80

5. Qaysi javobda bosh harflar imlosi bilan bog‘liq adabiy yashaydi, ularning xizmatlarini
xatolik uchraydi? kelajak avlod unutmaydi.
C) Tomog‘iga ovqat tiqilib qolgan kishining
A) Xalqaro olimpiya qo‘mitasi yelkasiga ohistagina urib “Osh bo‘lsin!”,
B) Urganch davlat universiteti “Halolingiz bo‘lsin!” deyish jo‘yalidir.
C) Jismoniy tarbiya va sport vazirligi D) Hayot yo‘llaridan ishonch bilan borayotgan
bolani ko‘rish dunyodagi eng go‘zal
D) Bulung‘ur tuman hokimligi
manzaradir.
6. Qaysi gapda ajratib ko‘rsatilgan so‘z ko‘chma 10. Farzandning oqibatni o‘ylab, tinglovchisiga ozor
ma’noda qo‘llanmagan? bermay so‘zlashi ota-onasi berayotgan yaxshi
odobdan dalolalatdir.
A) Qiz yupqa kesilgan xamirni qozonga sola
Ushbu gapdagi so‘zlashi so‘ziga quyida
boshladi.
berilgan qaysi so‘z to‘g‘ridan to‘g‘ri tobelangan
B) Bilim cho‘qqilarini zabt etishga harakat emas?
qiling. A) ozor bermay B) o‘ylab C) oqibatni
C) Samoda g‘arib oy mung‘ayib suzardi. D) farzandning
D) U juda xasis va o‘lguday pishiq odam edi.
MATEMATIKA


1
T-1210 Majburiy fanlar(8030875)

11. Quyidagi tengliklardan qaysi biri to‘g‘ri? 18. O‘quvchi 8 ta har xil misoldan birini hisoblashi
A) 45 = 6 · 5 + 6 B) 45 = 6 · 5 + 9 uchun uni necha xil usulda tanlashi mumkin?
C) 45 = 7 · 5 + 6 D) 45 = 8 · 5 + 5 A) 8 B) 3 C) 4 D) 2
12. Hisoblang: 19. Chizmadagi silindrsimon idish (kuler
5 − 7 + 9 − 11 + 13 − 15 + 17 − 19 + 21 − 23 + 11 · 2 kapsulasi) ga jami 12 l suv ketadi. Idishda
qancha suv (litr) bor?
A) 0 B) 8 C) 12 D) −2
1
13. Berilgan nisbatning noma’lum hadini toping. 4
qismi bo‘sh

3 1
x : 12 = 4 : 7
4 8




5
A) 4
B) 2 A) 10 B) 6 C) 9 D) 8
20. Quyidagi rasmda tasvirlangan to‘g‘ri burchakli
C) 8




87
uchburchakning perimetri 56 cm ga teng.
D) 12 x ning qiymatini toping.
14. Tenglamani yeching: 10(x − 6) = 6x
25 cm x cm
A) 12 B) 15 C) 10 D) 16
71 − 3x 1
15. Tenglamani yeching: = 24 cm
6x − 9 3
A) 14 B) 14,8 C) −14,6 D) 14,5 A) 8
16. To‘g‘ri burchakli parallelepipedning qirralari B) 6
soni nechta?
30
C) 9
A) 12 D) 7
B) 16 O‘ZBEKISTON TARIXI
C) 6
21. Quyidagilardan qaysi biri XX asrning birinchi
D) 8
yarmida tashkil topgan?
17. Quyidagi diagrammada uchta korxona A) Qo‘qon xonligi B) Xiva xonligi
tomonidan mart, aprel va may oylarida ishlab C) Turkiston ASSR D) Buxoro amirligi
chiqarilgan detallar soni keltirilgan.
22. O‘rta Osiyo jadidchilik harakati
Diagrammada berilgan ma’lumotlardan
80

namoyandalaridan birining nomi berilgan
foydalanib, 1-korxona tomonidan mart oyida
javobni toping.
ishlab chiqarilgan detallar soni bilan 2-korxona
tomonidan may oyida ishlab chiqarilgan A) Sayido Nasafiy B) Bedil
detallar sonining yig‘indisini aniqlang. C) Abduqodir Shakuriy
D) Kamoliddin Behzod
Mart Aprel May
23. 1910-yil Buxoro taxtiga o‘tirgan hukmdorni
aniqlang.
36 48 38 45 34 32
A) Said Olimxon B) Amir Muzaffar
42 44 40 C) Amir Abdulahad D) Amir Nasrullo
24. Rossiya hukumati tomonidan 1858-yilda
1-korxona
2-korxona
Buxoro va Xivaga yuborilgan diplomatik
3-korxona missiya rahbarini toping.
A) A.Byorns B) N.Ignatyev C) V.Vyatkin
A) 86 D) A.Jenkinson
B) 92 25. O‘rta Osiyo hududlarini bosib olishga harakat
qilgan dastlabki fors podshosini toping.
C) 88
A) Doro III B) Doro I C) Kir II
D) 84 D) Kambiz II


2
 (8030875) T-1210

26. Qaysi javobda “Iskandari soniy” deya 28. V-VII asrlarda hozirgi Janubiy O‘zbekiston va
ulug‘langan anushteginiylar sulolasi vakili Janubiy Tojikiston, Shimoliy Afg‘onistonni o‘z
berilgan? ichiga olgan tarixiy viloyatni toping.
A) Ibrohim Bo‘ritegin B) Ismoil Somoniy A) Sug‘d B) Choch C) Eloq
C) Mahmud G‘aznaviy D) Toxariston
D) Muhammad Xorazmshoh 29. Quyida berilgan hukmdorlardan qaysi biri
shayboniylar sulolasining vakili hisoblanadi?
A) Pirmuhammad II B) Anushaxon
27. Toshkentda birinchi bo‘lib qaysi davlat C) Imomqulixon D) Vali Muhammad




5
elchixonasi ochilgan? 30. "Tarixi jahonkushoy" ("Jahon fotihi tarixi")
A) Rossiya B) AQSh C) Fransiya asari muallifini toping.
D) Angliya A) Ahmad al-Farg‘oniy
B) Alouddin Atomalik Juvayniy
C) Shihobiddin ibn Ahmad an-Nasaviy




87
D) Ibn al-Asir
30
80


3
T-1210 Biologiya(8030875)

BIOLOGIYA

31. Genetik injeneriya sohasiga oid to‘g‘ri 36. Vegetetiv nerv markazlari funksiyalaridagi
ma’lumotlarni aniqlang. muvofiqlik to‘g‘ri berilgan javobni aniqlang.
1) transmissibl plazmid − DNK nukleotidlari a) simpatik; b) parasimpatik;
izchilligini kesib, rekombinatsiya bo‘luvchi 1) o‘pkalar ventilatsiyasini kuchaytiradi;
genetik tuzilma; 2) transpozon − transpozaza 2) yurakning minutlik sistolik hajmini oshiradi;
fermentini sintez qiluvchi gen saqlovchi tuzilma; 3) qon bosimini pasaytiradi; 4) bronxlarni
3) EcoRI − restriktaza fermentini sintez toraytiradi; 5) siydik qopi muskullarini
qiluvchi gen saqlovchi tuzilma; 4) restriktazalar qisqartiradi; 6) siydik qopi muskullarini




5
− DNK bo‘laklarini bir-biriga uchma-uch bo‘shashtiradi; 7) bronxlarni kengaytiradi;
biriktiruvchi enzim; 5) ligaza − DNK 8) ichak peristaltikasini tezlashtiradi
molekulasini "yopishqoq" uchlar hosil qilib A) a - 2, 6, 7; b - 3, 5, 8
kesuvchi ferment. B) a - 1, 7, 8; b - 2, 3, 5
A) 1, 5 B) 3, 5 C) 1, 2 D) 2, 4 C) a - 1, 2, 5; b - 3, 4, 6




87
32. Chorvachilik xo‘jaligida kalta oyoqli erkak va D) a - 1, 4, 7; b - 5, 6, 8
urg‘ochi qoramollar chatishtirilishi natijasida 37. Qaysi javobda hayotning paydo bo‘lishi
olingan avlodning 1/4 qismi uzun oyoqli haqidagi kimyoviy (a) va biologik (b) evolutsiya
sog‘lom, 2/4 qismi kalta oyoqli, 1/4 qismi esa to‘g‘ri ko‘rsatilgan?
o‘lik holda tug‘ilgan. Ushbu genlarning 1) atmosferada kislorod miqdori ko‘paya
irsiylanish tipi va ota-ona qoramollar genotipini boshlagandan keyin eukariot oranizmlarning
aniqlang. paydo bo‘lishi; 2) quyoshdan keladigan
ultrabinafsha va rentgen nurlar, chaqmoqning
A) pleyotropiya; Aa × Aa kuchli elektr zaryadi, yuqori harorat ta’sirida
gazlardan birmuncha murakkab birikmalarning
30
B) epistaz; Aabb × AaBb
sintezlanishi; 3) birlamchi ko‘k-yashil
C) polimeriya; AABb × AABB suvo‘tlarning kelib chiqishi natijasida
D) pleyotropiya; Aa × aa atmosferada kislorod va organik moddalar
33. Energiya almashinuvining glikoliz bosqichiga zaxirasining oshishi; 4) koloniya bo‘lib
mos keluvchi javobni aniqlang. yashovchi bir hujayrali xivchinlilardan dastlabki
1) glukoza molekulasining parchalanishi; ko‘p hujayrali hayvonlarning paydo bo‘lishi
2) glitserin va yog‘ kislotalarining hosil bo‘lishi; A) a-3; b-2 B) a-1; b-4 C) a-2; b-3
3) sut kislotasining parchalanishi; 4) ATF D) a-4; b-1
molekulasining hosil bo‘lishi; 5) kraxmalning 38. Qaysi javobda burchoqdoshlar (1) va
80

parchalanishi; 6) sut kislotasining hosil bo‘lishi mushuksimonlar (2) oilalariga mansub
A) 2, 5, 6 B) 1, 3, 4 C) 2, 4, 5 D) 1, 4, 6 organizmlar to‘g‘ri ko‘rsatilgan?

34. Amudaryo qilquyrug‘i tikanli akuladan farq A) 1 − qashqargul; 2 − to‘qay mushugi
qilib . . . B) 1 − tirnoqgul; 2 − olaqo‘zan
C) 1 − no‘xat; 2 − korsak
A) yuragi ikki kamerali
D) 1 − shirinmiya; 2 − ilvirs
B) bosh qutisi suyak bilan qoplangan
39. Odam organizmi to‘qimalari va ularga xos
C) jabra orqali nafas oladi xususiyatlar o‘rtasidagi muvofiqlikni aniqlang.
D) qon aylanish sistemasi yopiq a) muskul to‘qima; b) biriktiruvchi to‘qima;
35. Yopiq qon aylanish sistemasiga ega hayvonlarni 1) fassiya pardani hosil qiladi; 2) oziq va
aniqlang. kislorodni barcha organlarga yetkazib beradi;
3) mitozning anafaza bosqichida 92 ta
A) yomg‘ir chuvalchangi, kabarga xromosomaga ega; 4) tolasi miyelin parda bilan
o‘ralgan; 5) duksimon bir yadroli hujayraga
B) suv shillig‘i, salamandra
ega; 6) miofibrill tolalariga ega
C) daryo qisqichbaqasi, oqbiqin delfin
A) a - 2, 4; b - 3, 5 B) a - 5, 6; b - 1, 2
D) qoraqurt, qizilquyruq C) a - 1, 3; b - 4, 6 D) a - 3, 4; b - 1, 5


4
 Biologiya(8030875) T-1210

40. Rasmda tasvirlangan organizmlar uchun 44. Umurtqasiz (a) va umurtqali (b) I tartibli
umumiy bo‘lgan ma’lumotlarni aniqlang. konsument (birinchi darajali konsument)
1) o‘pka orqali nafas oladi; 2) uch juft yurish bo‘lgan organizmlarni aniqlang.
oyoqlariga ega; 3) ko‘zlari murakkab, mozaik 1) malla shomshapalak; 2) xasva qandalasi;
ko‘radi; 4) qon aylanish sistemasi tutashmagan; 3) arxar; 4) asalari; 5) termit; 6) qaldirg‘och;
5) qoni kislorod tashishda ishtirok etmaydi; 7) jirafa; 8) zubr
6) langust bilan bir tipga mansub A) a-5, 8; b-3, 7 B) a-5, 8; b-1, 6
C) a-2, 4; b-1, 6 D) a-2, 4; b-3, 7




5
45. Dominant holda irsiylanadigan belgini aniqlang.
A) gemofiliya B) daltonizm C) pakanalik
D) sochning to‘g‘ri bo‘lishi




87
46. Spaniel it zotlarida yungning qora bo‘lishi
A) 2, 5 B) 1, 4 C) 2, 3 D) 4, 6 jigarrang ustidan, kalta bo‘lishi uzun bo‘lishi
ustidan to‘liq dominantlik qiladi. ab tipdagi
gametalari hayotchan bo‘lmagan digeterozigota
41. Abiotik omil ta’sirini aniqlang.
urg‘ochi va erkak itlar o‘zaro chatishtirildi.
Yuqoridagi ma’lumotlardan foydalanib,
A) mosh maysalarini chigirtkalar tomonidan yeb
quyidagilarni aniqlang:
bitirilishi
a) avlodda olingan itlarning fenotipik guruhlari
B) pomidor o‘simligining devpechak salbiy nisbati;
ta’siri natijasida nobud bo‘lishi
30
b) jigarrang kalta yungli itlarning genotiplari
C) shaftoli daraxti poyasini uchini chilpish
natijasida mo‘l hosilga erishish A) a - 1ta qora uzun yungli:7ta qora kalta
yungli:1ta jigarrang kalta yungli; b - aaBB
D) kuzda aylant barglarining sovuq ta’sirida
to‘kilishi B) a - 5ta qora kalta yungli:3ta jigarrang kalta
yungli:1ta jigarrang uzun yungli; b - AAbb,
Aabb
42. G‘izol . . . hayvon. C) a - 7ta qora kalta yungli:3ta jigarrang kalta
yungli:1ta qora uzun yungli:1ta jigarrang
A) toq tuyoqli
uzun yungli; b - AaBB, AaBb
80

B) kavsh qaytarmaydigan juft tuyoqli
D) a - 7ta qora kalta yungli:3ta jigarrang kalta
C) kavsh qaytaruvchi juft tuyoqli yungli:1ta qora uzun yungli:1ta jigarrang
D) oshqozoni ikki bo‘lmali uzun yungli; b - AABb, AaBb


43. Qirg‘ovulning kavkaz va murg‘ob kenja 47. Shirachdoshlarning. . .
turlarining paydo bo‘lishi (a), Baykal ko‘lida
chuvalchanglarning boshqa ko‘llarda A) gulqo‘rq’oni murakkab, poyasi kambiyli
uchramaydigan turlarining paydo bo‘lishi (b) yo‘g‘onlasha oladi
tur paydo bo‘lishining qaysi yo‘nalishiga misol B) asosiy ildiz tezda nobud bo‘ladi, unayotgan
bo‘ladi? o‘simlik tuproqdan ikkita urug‘pallabarg
bilan chiqadi
A) a - allopatrik; b - simpatrik
C) barg yaprog‘i parallel yoki yoysimon
B) a - allopatrik; b - allopatrik tomirlangan, gulqo‘rg‘oni oddiy
C) a - simpatrik; b - simpatrik D) unayotgan o‘simlikda urug‘ pallabargi yer
D) a - simpatrik; b - allopatrik ostida qoladi, gulqo‘rg‘oni murakkab




5
T-1210 Biologiya(8030875)

48. Odam organizmidagi biriktiruvchi to‘qima. . . 52. Qirg‘ovulning xiva va manjur kenja turlarining
paydo bo‘lishi (a), yonsuzar qisqichbaqa
A) gormonlar transportini ta’minlaydi, turkumining bir ajdod turidan 250 ta yangi
muskulning bosh va dum qismini hosil qiladi turining kelib chiqishi (b) tur paydo bo‘lishning
B) o‘pkalardan organlarga gazlar transportini qaysi yo‘nalishiga misol bo‘ladi?
ta’minlaydi, alveolalar devorini hosil qiladi
A) a - allopatrik; b - allopatrik
C) terining gipoderma qavatini hosil qiladi,
vorsinkalar devorini hosil qiladi B) a - allopatrik; b - simpatrik

D) terining gipoderma qavatini hosil qiladi, C) a - simpatrik; b - simpatrik




5
hujayralari miyelin parda bilan o‘ralgan D) a - simpatrik; b - allopatrik

53. Hayotning hujayraviy tuzilmalarini aniqlang.
49. To‘g‘ri ma’lumot berilgan javobni aniqlang.
A) sil qo‘zg‘atuvchisi, kuydirgi qo‘zg‘atuvchisi
A) belyankaning yuragi qisqarganida tana




87
bo‘shlig‘idagi qon yuragining ikki yonidagi B) gerpes, gripp qo‘zg‘atuvchisi
teshikchalar orqali yurak ichiga o‘tadi C) o‘lat qo‘zg‘atuvchisi, gerpes
B) daryo qisqichbaqasining ovqat hazm qilish D) qoqshol qo‘zg‘atuvchisi, qizilcha
sistemasi og‘iz, qisqa halqum, qizilo‘ngach, qo‘zg‘atuvchisi
ikki bo‘lmali oshqozon, jigar naylari va
ichakdan iborat 54. Qilquyruqning somatik hujayrasidagi bir
C) sariq falanganing tanasi bosh, ko‘krak va membranali (a), ikki membranali (b),
qorin qismlaridan iborat bo‘lib, qorin membranasiz (c) tuzilmalarni aniqlang.
bo‘limining oxirgi bo‘g‘imida zahar bezi va 1) ribosoma; 2) hujayra markazi; 3) lizosoma;
30
nayzasi joylashgan 4) vakuol; 5) silliq endoplazmatik to‘r;
6) mitoxondriya; 7) golji majmuasi; 8) donador
D) to‘shak qandalasi birinchi juft qanotlarining endoplazmatik to‘r
oldingi qismi qalinlashgan, keyingi qismi
A) a-8; b-6; c-1 B) a-3, 6; b-4,7; c-1
yupqa va shaffof tuzilgan
C) a-4, 8; b-5; c-1 D) a-7; b-3, 6; c-2, 4

50. Gidrofitlarga mos kelmaydigan ma’lumotlar 55. Odam ichagidagi bakteriyalar ishtirokida
to‘g‘ri ko‘rsatilgan javobni aniqlang. sintezlanadigan vitaminlarni aniqlang.
1) suvda o‘sadigan o‘simliklar; 2) namlik A) B1 va B12 B) K va D C) D va C
yetishmaydigan sharoitda o‘sadigan o‘simliklar; D) B12 va K
3) ularga agava, baliqko‘z, kaktus misol bo‘ladi;
80

4) ularga elodeya, nilufar o‘simliklari misol 56. Kiprikli chuvalchanglarning parazit yashashga
bo‘la oladi. moslashgan vakillaridan so‘rg‘ichlilar hamda
A) 1, 3 B) 2, 3 C) 2, 4 D) 1, 4 tasmasimon chuvalchanglarning kelib
chiqishi (a), yettisoy, murg‘ob, xiva qirg‘ovul
kenja turlarining paydo bo‘lishi (b), xaltali krot
51. Quyida berilgan o‘zgaruvchanlikning qaysi
va oddiy krot tashqi qiyofasining o‘zaro
holatlarida xromosoma sonining o‘zgarishi
o‘xshashligi (c) qaysi biologik hodisalarni aks
kuzatiladi?
ettiradi?
A) suv nilufarida suv ostidagi barglar shaklining
A) а-mikroevolutsiya; b-divergensiya;
o‘zgarishi
с-makroevolutsiya
B) Himolay quyonlarida jun rangining muhit
B) а-mikroevolutsiya; b-makroevolutsiya;
ta’siriga bog‘liq holda o‘zgarishi
с-divergensiya
C) qo‘shimcha barmoqli ota-onadan normal
C) а-makroevolutsiya; b-mikroevolutsiya;
barmoqli qiz farzandning tug‘ilishi
с-konvergensiya
D) sog‘lom ota-onadan Klaynfelter sindromli
D) а-divergensiya; b-makroevolutsiya;
o‘g‘il farzandning tug‘ilishi
с-konvergensiya



6
 Biologiya(8030875) T-1210

57. Qaysi organizmlarning qoni nafas olganda ham, 59. Qaysi o‘simliklarning to‘pgulida ikki jinsli
nafas chiqarganda ham kislorod bilan to‘yinadi? gullar joylashadi?
1) kvaksha; 2) xo‘jasavdogar; 3) povituxa; 1) piyoz soyabonida; 2) yong‘oq kuchalasida;
4) birqozon; 5) cho‘l moyqurti; 6) maral; 7) ko‘l 3) olcha qalqonchasida; 4) makkajo‘xori
baqasi ro‘vagida; 5) qashqarbeda shingilida;
A) 3, 4, 7 B) 2, 5, 6 C) 2, 4, 5 D) 1, 3, 7 6) oqqayin kuchalasida.
A) 2, 4, 6 B) 2, 3, 5 C) 1, 5, 6 D) 1, 3, 5
58. Genetik injeneriya sohasiga oid to‘g‘ri
ma’lumotlarni aniqlang.
1) plazmid − transpozaza fermenti kabi




5
60. Quyidagi olimlarning biologiya fanining rivojiga
monomeri aminokislotadan tashkil topgan
qo‘shgan hissalari va aniqlagan kashfiyotlari
ferment; 2) transpozon − zaharli toksin
to‘g‘ri ko‘rsatilgan javobni aniqlang.
parchalovchi ferment; 3) EcoRI − DNK
a) M.S.Navashin - madaniy o‘simliklarning
molekulasini "yopishqoq" uchlar hosil qilib kelib chiqish markazlari; b) L.M.Isayev - rishta
kesuvchi restriktaza; 4) restriktazalar −




87
kabi xavfli parazit hayvonlarning tugatilishi;
ferment sintez qiluvchi gen saqlovchi tuzilma; c) B.Mak-Klintok - ko‘chib yuruvchi genetik
5) ligaza − DNK bo‘laklarini bir-biriga elementlar; d) T.Morgan - embrionlarning
uchma-uch biriktiruvchi enzim
o‘xshashlik qonuni
A) 2, 5 B) 3, 5 C) 1, 2 D) 1, 4
A) b, c B) b, d C) a, b D) a, c
30
80


7
T-1210 Kimyo(8030875)

KIMYO

61. Quyidagi ionlar tarkibidagi azot va ftorning
maksimal elektron berish imkoniyatini
aniqlang.
a) N O2− ; b) F −
A) a-3; b-8 B) a-2; b-8 C) a-2; b-1
D) a-3; b-1

62. Hajmi 2 litr bo‘lgan eritmadagi kationning modda miqdori 0,48 mol, anionning konsentratsiyasi esa




5
0,12 mol/l. Eritmaga tushirilgan lakmus indikatori qizil rangga kirganligi ma’lum bo‘lsa, eritmadagi
erigan moddani aniqlang (αerigan modda = 100 %; suvning dissotsiatsiyalanishi hisobga olinmasin).
A) H4 P2 O7 B) N aClO4 C) H2 SO4 D) Ba(OH)2




87
63. Polipropilen tarkibidagi N (H) − N (C) = 1200 bo‘lsa, polimerning molekular massasini hisoblang.
A) 12600 B) 10500 C) 14700 D) 16800




(N aOH/H2 O)
64. Propilasetat −−−−−−−−−→ X + Y
X va Y moddalarni aniqlang.
30
A) X − CH3 COON a; Y − C3 H7 OH
B) X − CH3 COON a; Y − C3 H7 ON a
C) X − CH3 COOH; Y − C3 H7 ON a
D) X − CH3 COOH; Y − C3 H7 OH




65. Temir (II) sulfid va xrom (III) sulfiddan iborat aralashma 100 ml suvga aralashtirildi. Bunda umumiy
80

massasi 36,7 g bo‘lgan cho‘kma va 5,1 g gaz ajraldi. Dastlabki aralashma massasini (g) hisoblang.
A) 36,4 B) 31,4 C) 46,4 D) 41,4




66. CH3 COOK va mo‘l miqdordagi KOH dan iborat 49 g aralashma qizdirilib, hosil bo‘lgan gaz (hv
ishtirokida) bromlandi. Natijada 50% unum bilan 25,3 g tribrommetan olingan bo‘lsa, boshlang‘ich
aralashmadagi ω(KOH) ni toping.
A) 0,6 B) 0,7 C) 0,5 D) 0,8




67. X 2+ ioni tarkibidagi elektronlar soni Y − ioni tarkibidagi elektronlar sonidan 3 taga ko‘p. Bunga ko‘ra
X 2− ioni tarkibidagi elektronlari soni Y atomi tarkibidagi elektronlari sonidan nechtaga ko‘p?
A) 8 B) 3 C) 10 D) 5




8
 Kimyo(8030875) T-1210

68. Sistematik nomenklaturaga ko‘ra, nomlanishi 69. Sistein na’munasida bog‘ hosil qilishda
butanga "al"-suffiksi qo‘shish orqali qatnashgan sp3 gibrid orbitallar soni 4,5·NA
ko‘rsatiladigan modda M r ni toping. dona bo‘lsa, na’muna massasini (g) hisoblang.
A) 72 B) 74 C) 88 D) 76 A) 31,5 B) 34,8 C) 33,6 D) 36,3

70. 0,25 mol kalsiy gidrid suv bilan reaksiyaga kirishib qancha litr (n.sh.) vodorod hosil qiladi?
A) 44,8 B) 33,6 C) 11,2 D) 22,4




5
71. F e3+ ionini aniqlash uchun foydalaniladigan reaktivlarni (1-3) reaksiya natijasida hosil bo‘ladigan
cho‘kmalar yoki eritmalar rangi (a-e) bilan moslang.
1) N aOH; 2) sariq qon tuzi; 3) ammoniy rodanid;




87
a) to‘q qizil; b) berlin lazuri; c) qo‘ng‘ir rangli; d) och-yashil, vaqt o‘tishi bilan qo‘ng‘ir rangga kiradigan;
e) turunbul zangorisi.

A) 1-d; 2-d; 3-a
B) 1-c; 2-b; 3-a
C) 1-c; 2-e; 3-d
D) 1-b; 2-a; 3-c
30
72. Al3+ va X n+ ionlari mavjud tuz suyuqlanmalari solingan elektrolizyorlar ketma-ket tok manbaiga ulangan.
Birinchi idish katodida 10,8 g aluminiy va ikkinchi idish katodida 129,6 g X ajralgan bo‘lsa, n ning
qiymatini aniqlang.
A) 3 B) 1 C) 4 D) 2
80

+HCl(2 mol) +HCl +(6 mol) N aOH
73. Cr −−−−−−−→ A −−−−→ B −−−−−−−−−−→ C
C modda tarkibida xrom bo‘lsa, uning tarkibida qaysi element bo‘lmasligi mumkin?

A) vodorod
B) temir
C) natriy
D) kislorod




74. 35 g CS2 va S2 aralashmasi yetarli miqdordagi kislorodda yondirilganda 11 g CO2 tutgan gazlar
aralashmasi olindi. Hosil bo‘lgan gazlarning umumiy hajmini (l, n.sh.) hisoblang.
A) 22,4 B) 28 C) 11,2 D) 14




9
T-1210 Kimyo(8030875)

75. Quyidagi o‘zgarishlar asosida N tutgan X (molekular tuzilishli) va Al tutgan Y moddalarning molar
massasi (g/mol) yig‘indisini toping. (A − oddiy modda)
H SO
2 4 Fe HNO ,suyul
3
O ,mo‘l  · · · −−− −−→ · · · −−→ A −−−−− −−−→ X
Cu2 S −−2−−−→ H S Al,t ◦
H O
2
 . . . −−−→ . . . −−−→ B −−2−→ Y
A) 94 B) 124 C) 266 D) 108




5
76. Quyida N2 va H2 dan N H3 hosil bo‘lishining T va P ga bog‘liqlik grafigi tasvirlangan:
100
T1
Unum (%) −→




80
T2




87
60
40
20 T3
T3 > T2 > T1
0 100 200 300 400 500
Bosim (atm) −→
Ushbu ma’lumotlardan foydalanib bosim (a) va temperatura (b) ortganda reaksiya unumi qanday
o‘zgaradi?
30
A) a − ortadi; b − ortadi
B) a − ortadi; b − kamayadi
C) a − kamayadi; b − ortadi
D) a − kamayadi; b − kamayadi




77. Hajmiy nisbatlari 1:4 bo‘lgan azot va
80

vodoroddan iborat gazlar aralashmasi
qizdirilgan nikel katalizatori ustidan o‘tkazildi.
Natijada vodorodga nisbatan zichligi 5 ga teng
bo‘lgan gazlar aralashmasi olindi.
Mahsulotning hosil bo‘lish unumini (%)
hisoblang.
A) 70 B) 60 C) 90 D) 80

78. Ikkita har xil massali mis bo‘laklarning bittasi konsentrlangan sulfat kislotaga, ikkinchisi suyultirilgan
nitrat kislotaga solindi. Reaksiyalarda teng hajmli (n.sh.) gazlar ajralgan bo‘lsa, metall bo‘laklari qanday
mol nisbatda (berilgan tartibda) olinganligini toping.

A) 2:1
B) 2:3
C) 1:3
D) 1:2




10
 Kimyo(8030875) T-1210

79. Quyidagi reaksiyalar asosida A moddaning gomologini aniqlang.
kat,t◦
etanol −−−→ A + B + X
kat,t◦
butan −−−→ A + B
B + O2 → X
A) toluol B) butin C) pentan D) propadiyen


80. 15%li tuz eritmasi bug‘lanishi natijasida to‘yingan eritma (S=25) hosil bo‘ldi. Bunda 1 g tuz cho‘kmaga
tushdi va eritma massasi 2 marta kamaydi. Bug‘langan suv massasini (g) aniqlang.




5
A) 14 B) 9 C) 15 D) 8



81. 1 mol propanol molekulalararo degidratlanganda necha gramm organik modda olinadi?




87
A) 102 B) 42 C) 84 D) 51



82. Ikki atomli to‘yingan spirtlarning umumiy yonish reaksiyasidagi kislorodning oldidagi koeffitsiyentini
aniqlang.
A) 1,5n+0,5 B) 2n−1 C) 1,5n D) 1,5n−0,5



83. Kalsiy bromidning 40 %li 400 ml (ρ=1,25 g/ml) to‘yingan eritmasi sovitilganda 116 g CaBr2 · 5H2 O
cho‘kmaga tushdi. Eritmada qolgan Ca2+ ionlarini (α=1) fosfat tarzida cho‘ktirish uchun necha gramm
30
natriy fosfat zarur?
A) 32,8 B) 98,4 C) 65,6 D) 16,4



84. Xlor molekulasidagi bog‘ uzunligi 0,16 nm, vodorod xloriddagi bog‘ uzunligi esa 0,13 nm. Ushbu
ma’lumotlardan foydalanib vodorod molekulasidagi bog‘ uzunligini (nm) hisoblang.
A) 0,05 B) 0,08 C) 0,10 D) 0,14

85. Mol nisbatlari 6:5 bo‘lgan propan va noma’lum
80

alken aralashmasi yetarli miqdordagi kislorodda
yondirildi. Bunda kislorodning 1/3 qismi alken
uchun sarf bo‘lgan bo‘lsa, ushbu alkenni
aniqlang.
A) buten B) propen C) eten D) penten


86. Sxemaning quyi yacheykalariga mos keluvchi moddalar (a, b, c) to‘g‘ri ko‘rsatilgan javob variantini tanlang.
Molekulasi tarkibida 3 xil kimyoviy
element mavjud bo‘lgan moddalar


a b c


A) a − propan; b − 3-xlorpentan; c − nitrat kislota
B) a − benzol; b − 2-aminobutan; c − etilenglikol
C) a − sulfid kislota; b − 2-brompropan; c − atseton
D) a − fenol; b − 2-aminobutan; c − atseton


11
T-1210 Kimyo(8030875)

87. 720 g (ρ=1,2 g/ml) 0,6M li sulfat kislota
eritmasi bilan 900 ml 0,4M li X eritmasi to‘liq
reaksiyaga kirishdi. X ni toping.
A) N H3 B) KOH C) Al(OH)3
D) Ca(OH)2

88. 1 mol mis (II) nitrat termik parchalanganda 3 mol kislorod atomi tutgan qattiq qoldiq olindi. Reaksiyada
ajralgan gaz hajmini (l, n.sh.) hisoblang.
A) 16,8 B) 22,4 C) 33,6 D) 11,2




5
87
89. Marganesning tirik organizmlardagi ahamiyatini toping.

A) tirik organizmlar suyak to‘qimalarining hosil bo‘lishi va o‘sishida
B) C-vitaminining hosil bo‘lishida, rezavor mevalar va g‘alladoshlar hosildorligini oshirishda
C) gemoglobin sintezida katta ahamiyatga ega, DNK va aminokislotalar almashinuvida muhim element
30
hisoblanadi
D) quritilgan botqoq yerlar, qumloq va mis deyarli uchramaydigan yerlarda don hosildorligini ko‘paytirishda
80

90. Quyidagi jadvaldan foydalanib yonaki guruh
elementlarini aniqlang.

Zarracha Elektronlar soni
X +6 18
Y 2+ 24
Z 3+ 10


A) X va Y B) Y va Z C) X va Z
D) X, Y , Z




12